Kompanzasyon Projelendirme ve Güç Hesapları

Başarılı bir kompanzasyon sistemi “ezbere” kurulamaz. Tesise özel bir reçete yazılması gerekir. Bu reçeteyi oluştururken uyguladığımız mühendislik adımları şunlardır:

1. Saha Analizi ve Enerji Kalitesi Ölçümü (Datalogging): Sürecimiz sahada başlar. Mevcut bir tesisin kompanzasyon revizyonu yapılacaksa, ana giriş şalterinize gelişmiş şebeke analizörleri bağlayarak tesisinizin 24 saatlik veya haftalık güç tüketim profilini (aktif, endüktif ve kapasitif yük oranlarını) kayıt altına alıyoruz. Yeni kurulacak bir tesis ise; mimari ve elektriksel projeler üzerinden kurulu güç, eşzamanlılık faktörü ve kullanılacak makine tipleri detaylıca incelenerek teorik reaktif güç ihtiyacı (kVAR) hesaplanır.
2. Harmonik Kirlilik Analizi ve Filtre Seçimi: Günümüzde modern tesisler motor sürücüleri (invertörler), UPS’ler ve otomasyon cihazlarıyla doludur. Bu cihazlar şebekede “harmonik” adı verilen elektriksel kirlilikler yaratır. Harmonikli bir tesise düz bir kompanzasyon panosu kurmak, kondansatörlerin kısa sürede patlamasına veya pano yangınlarına sebep olabilir. Mühendislerimiz tesisteki harmonik bozulma seviyesini (THD-V ve THD-I) ölçer. Eğer kirlilik risk sınırındaysa, kondansatörleri koruyacak ve şebekeyi temizleyecek doğru rezonans frekansına sahip (örneğin 189 Hz veya 210 Hz) Harmonik Filtreli Kompanzasyon projelendirmesi yapılır.
3. Yük Dinamiklerine Göre Anahtarlama Sisteminin Belirlenmesi: Tesisinizdeki yüklerin devreye girme hızına göre kompanzasyonun tepki hızı belirlenir.
   • Klasik Sistemler: Yük değişimlerinin yavaş olduğu (normal motorlar, aydınlatmalar) tesislerde kontaktörlü sistemler projelendirilir.
   • Dinamik (Tristörlü) Sistemler: Punta kaynak makineleri, presler, vinçler veya asansörler gibi yüklerin milisaniyeler içinde devreye girip çıktığı sistemlerde kontaktörler bu hıza yetişemez. Bu tesisler için saniyede yüzlerce kez sessiz ve ark yapmadan anahtarlama yapabilen Tristörlü Kompanzasyon hesaplamaları yapılır.
   • Şönt Reaktörler: Tesisinizde uzun yer altı kabloları veya LED aydınlatmalar yoğunsa sistem “kapasitif” yazar. Bu durumu dengelemek için projeye endüktif yük çeken şönt reaktör basamakları eklenir.
4. Hassas Kademe (Kondansatör) Dizilimi ve Röle Parametrelendirmesi: İhtiyaç duyulan toplam güç belirlendikten sonra, bu gücün tek bir seferde değil, küçükten büyüğe doğru adımlarla (kademeler) sisteme alınması gerekir. Mühendislerimiz, tesisin gece (boşta) ve gündüz (tam yükte) çektiği enerjiyi dengeleyecek en ideal kondansatör dizilimini (örneğin; 1-1,5-2,5-5-10-25 kVAR) formüle eder. Akıllı reaktif güç kontrol rölelerinin akım trafosu çevrim oranları ve Cos φ hedef değerleri projeye işlenir.
5. EPLAN / AutoCAD ile Dijital Projelendirme: Yapılan tüm matematiksel hesaplamalar ve seçilen şalt malzemeleri (kompanzasyon kontaktörleri, sigortalar, deşarj bobinleri, filtreler), EPLAN Electric P8 ortamında tek hat ve kumanda devre şemaları olarak uluslararası standartlarda dijitalleştirilir. Panonun iç yerleşimi, termal ısınmaya karşı özel havalandırma boşlukları bırakılarak tasarlanır.